زیارتگاه چهار انبیاء، میزبان زائرانی از سه دین الهی (+عکس ها)

بقعه چهار انبیاء,زیارتگاه چهار انبیاء, زیارتگاه چهار انبیا در قزوین

زیارتگاه چهار انبیاء

 

زیارتگاه چهار انبیاء در قزوین
آستان متبرک چهار انبیاء و امامزاده صالح (ع) شهر قزوین از اماکن زیارتی مشهور این شهر است که همراه با ارزش مذهبی از قدمت و اصالت تاریخی کهن نیز دارا است. گرچه قدمت بیشتر کارهای و ابنیه تاریخی شهر قزوین مرتبط به قرون بعد از اسلام است و بخش اندکی از آن ها در اعصار قبل از ظهور اسلام ساخته شده اند ولی باید گفت، قدمت و اصالت تاریخی همان اندک کارهای تاریخی قبل اسلام به حدی است که می توان از این کارهای تحت نام مدلهای درجه یک تاریخ و فرهنگ رایج در سرزمینِ ایرانِ قبل از ظهور اسلام یاد کرد.

 

از این حیث یکی از کهن ترین زیارتگاه ها مقدس در نزد پیروان ادیان آسمانی یهود، مسیحیت و اسلام در ایران در شهر قزوین قرار دارد. بقعه ” چهار انبیاء” یا “پیغمبریه” شهر قزوین که مدفن چهار تن از پیامبران بنی اسرائیل می باشد یکی از معدود کارهای تاریخی و مذهبی قبل از ظهور اسلام و حتی قبل از ظهور مسیحیت است که زیارت آن نزد سه آیین الهی، ابراهیمی حاوی ارزش دینی بسیار فراوانی است.

 

بقعه چهار انبیاء,زیارتگاه چهار انبیاء, زیارتگاه چهار انبیا در قزوین

 بقعه “چهار انبیاء” یا “پیغمبریه” در شهر قزوین قرار دارد

 

زیارتگاه چهار انبیاء که همراه با آستان مقدس امام زاده حسین(ع) مشهور ترین و با این وجود پرطرفدار ترین اماکن زیارتی شهر قزوین شمرده می شوند، همه ساله به ویژه در فصل بهار و تعطیلات نوروز میزبان خیل کثیری از زائران علی الخصوص هموطنان عزیز از دیگر نقاط کشور و نیز پیروان دیگر ادیان است.

 

برای اهالی قزوین نیز زیارتگاه چهار انبیاء قبلی از اصالت تاریخی و جنبه فرهنگی، ارزش معنوی ویژه ای دارد به ویژه در مناسبت های مذهبی چون محرم و روزهای فاطمیه مراسم عزا با شکوه ویژه ای در این مکان برگزار می شود که خود جلوه دیگری از گردشگری قزوین که گردشگری مذهبی باشد را به نمایش می گذارد.

«سلام»، «سلوم»، «سهولی» و «اقلیا» چهار اسم با ریشه عبری- سامی در اختیار است به چهار پیامبری که در چهار انبیاء قزوین مدفون هستند. بر اساس روایت های تاریخی این چهار پیامبر الهی که سال ها مورد آزار و اذیت قوم بنی اسرائیل قرار گرفته بودند، تصمیم به مهاجرت به فضاهای داخلی فلات ایران و ایالت “ماد” می گیرند. هدف از این مهاجرت که دست کم ۲۱۰۰ سال از آن می گذرد، رهایی از آزار و اذیت های قوم بنی اسرائیل، تبلیغ شریعت موسی(ع) و با اهمیت تر از همه دادن بشارت میلاد مسیح به موحدان ایالت ماد بوده است. بعدها این چهار پیامبر در همین شهر از دنیا می روند با این وجود اینکه آیا دلیل مرگ این مردم طبیعی بوده و یا اینکه کشته شده اند؟ تا اینجای کار در هیچ منبعی ذکر نشده است.

 

زیارتگاه چهار انبیاء, بقعه چهار انبیاء, زیارتگاه چهار انبیا در قزوین

زیارتگاه چهار انبیاء مدفن چهار تن از انبیاء الهی است

 

تشخیص مرحوم کاشف الغطا از کتیبه عبری مقبره
در باب همین موضوع سید محمد مهدی حسینی از وقف نامه ای که مرتبط به عصر صفویه است یاد می کند که در آن این زیارتگاه با عنوان یک مکان شریف گفته شده است. کارشناس دفتر فنی سازمان میراث فرهنگی، پیرامون تاریخچه تاریخی این بنا بیان میکند: قبل از این از این، محلی که امروزه با عنوان چهارانبیاء شناخته می شود با عنوان “زمینه النبی” در قزوین مشهور بوده و باور بر این بوده که مزاراتی در این نقطه می باشد که مرتبط به بزرگان دین یهودیان است.

وی ادامه می دهد: در قرون بعدی کتیبه ای در این قبور یافت می شود که مردم عادی از خواندن آن ناتوان بودند بدین جهت کتیبه نزد مرحوم کاشف الغطا می برند. ایشان تشخیص می دهند که این کتیبه حاوی متنی است به زبان عبری که به رسم الخط عربی نوشته شده است و محتوای آن نیز مرتبط می شود به هویت صاحبان قبور که جملگی آن ها را از پیامبران یهود می داند. وی به علاوه از طرف دیگر از تذکره ” چهار انبیاء” اثر محمد تقی قزوینی یاد می کند که اینطور گفته میشود که تنها منبع مستقل پژوهشگران در شناخت این چهار پیامبر الهی است.

 

مدفن نواده امام حسن مجتبی (ع)
گفته شده که همراه با حوض النبی مقبره ای دیگر نیز وجود داشته که منسوب به مسلمانان است و از صاحب این مقبره تحت نام یک علوی گفته شده است. مرحوم شیخ الاسلام قزوینی از این فرد علوی تحت نام صالح بن حسن از نوادگان امام حسن مجتبی (ع) یاد کرده است که اینطور گفته میشود که از همان تاریخی که پیغمبریه هنوز به حوض النبی مشهور بوده مقبره این امامزاده به اشتراک مردم تحت نام مزار علوی مشهور بوده است. امروزه قبر این امامزاده نیز در جوار مقبره اصلی چهار انبیاء قرار دارد و با این وجود قبر چندین عدد از رجال نیز در فاصله نزدیک قبور متبرکه قرار دارد با اینحال مردم غالبا این زیارتگاه را با اسم چهار پیامبر گفته شده می شناسند.

 

زیارتگاه چهار انبیاء, زیارتگاه چهار انبیاء در قزوین, زیارتگاه چهار انبیا در قزوین

زیارتگاه چهارانبیاء به لحاظ سبک های معماری اثری در خور ستایش است

 

زیارتگاه چهار انبیاء سری ای از سبک های معماری اسلامی
زیارتگاه چهارانبیاء به لحاظ سبک های معماری نیز اثری در خور ستایش است. چنانکه جای جای این بنا ردی از سبک های متعدد معماری اسلامی را در خود دارد، با اینحال در این بین معماری صفوی بیش از دیگر سبک ها جلوه گری می کند. مسجد، مقبره و مدرسه ای که همراه با زیارتگاه  چهارانبیاء قرار دارد با هم سری پیغمبریه را تشکیل می دهند که در این بین مسجد و مدرسه در اختیار به دوره صفویه است و بنای حال حاضر بقعه نیز در اواسط دوره قاجاریه ساخته و مرمت شده است.

 

اجرا مراسم آخر ماه در زیارتگاه چهار انبیاء
زیارتگاه چهارانبیاء قزوین در انتهای هر ماه قمری میزبان زائرانی است که برای تبرّک، ماه تازه قمری را با زیارت این بقعه شروع می کنند. این مراسم که غالبا به وسیله خانم ها اجرا می شود در استان ها و شهرهای همجوار قزوین به ویژه تهران و کرج نیز مشهور است به شکلی که تعداد فراوانی از زائران آخر ماه بقعه چهارانبیاء خانم هایی از شهرهای مختلف استان البرز و تهران هستند.

 

سنت زیارت آخر ماه در پیغمبریه تا روزهای در ابتدا ماه بعدی بازهم ادامه دارد، این سنت کهن در اصل همان رسم ” امامزاده گُرُشماق” است که به ترکی به معنای دید و بازدید با امامزاده است.
“امامزاده گُرُشماق” بر جای مانده از سنت زنان اشرافی دربار صفویه بوده که در مجاورت بنا در کاخ شاه صفوی مستقر بودند، چنانکه در عصر صفوی دری ویژه ورود و خروج زنان دربار به این مقبره تعبیه شده بود که امروزه دیگر اثری از آن نیست.

 

گردشگری مذهبی
حرم چهار انبیاء قزوین می تواند یکی از بهترین گزینه ها برای علاقمندان گردشگری مذهبی در مناسبت های مختلف مذهبی باشد. گردشگران می توانند در این زیارتگاه ضمن رهایی از رنج مسافرت و آسودن از خستگی های زندگی شهری و سود بردن از روزهای تعطیلات نوروز، یاد مصائب اهل بیت عصمت و طهارت را نیز گرامی بدارند، مضاف بر اینکه مراسم عزای حضرت زهرا(س) هر ساله در حسینه زیارتگاه چهار انبیاء با شکوه و خلوص ویژه ای برگزار می شود.

هموطنان با استناد به اینکه از کدام یک از ورودی ها وارد شهر قزوین می شوند، می توانند با پیمودن مسیر مستقیم از دروازه رشت و یا میدان مینودر به سوی ضلع جنوبی سبزه میدان به این زیارتگاه مقدس و با این وجود دیگر سری زیارتگاه های مذهبی شهر قزوین مانند: امامزاده حسین، امامزاده اسماعیل دسترسی بیابند.

منبع : mehrnews.com